Terug naar nieuwsoverzicht

Corporate & Commercial Litigation

Handdruk als bewijs: wanneer bindt een mondelinge garantstelling de holding?

28 september 2026

Wie in een bouwgeschil zekerheid wil van de moedervennootschappen achter de aannemer, moet die zekerheid zwart op wit krijgen. Een handdruk en vijf getuigen zijn soms niet genoeg. Het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden wees dat op 1 september 2026 uit in een procedure over een misgelopen bouwproject en een nooit ondertekende vaststellingsovereenkomst.

De zaak

Reno Systems B.V. sloot in februari 2022 een aannemingsovereenkomst met Altea Holding B.V. voor de uitbouw van Altea's bedrijfspand en de plaatsing van geïsoleerde sandwichpanelen. Reno Systems schoot tekort: werk werd niet op tijd en niet conform de afspraken uitgevoerd. Partijen onderhandelden over ontbinding van de aannemingsovereenkomst. Op 15 februari 2023 vond daarvoor een bespreking plaats, waarbij naast de bestuurder van Altea en haar advocaat ook de twee bestuurders/aandeelhouders van de holdingvennootschappen achter Reno Systems aanwezig waren: [appellant2] Beheer B.V. en Kade Beheer B.V.

Altea wilde zekerheid. Reno Systems was via Creditsafe gecheckt en bleek een lege vennootschap. Altea eiste daarom dat de holdings garant zouden staan voor de nakoming van de te maken afspraken. Ter bespreking passeerden meerdere varianten de revue: borgstelling, bankgarantie, persoonlijk meetekenen. Op enig moment werden de handen geschud, zo stelde Altea, onder het motto: een man, een man, een woord, een woord.

Een schriftelijke vaststellingsovereenkomst, met in artikel 5 een hoofdelijkheidsbepaling, werd nadien opgesteld door de advocaat van Altea en toegestuurd aan Reno. Die overeenkomst werd nooit ondertekend. In de briefwisseling daarna lieten de advocaten van Reno Systems keer op keer weten dat van hoofdelijke verbondenheid van de holdings geen sprake was en dat ook niet de bedoeling kon zijn. Altea startte uiteindelijk een procedure en legde conservatoire beslagen. De rechtbank Noord-Nederland wees de vorderingen toe bij vonnis van 6 december 2023, omdat Reno c.s. geen verweer had gevoerd.

In hoger beroep bestreed Reno c.s. uitsluitend de veroordeling van [appellant2] Beheer en Kade Beheer. De veroordelingen van Reno Systems zelf bleven daarmee in stand.

De rechtsvraag

De centrale vraag was of [appellant2] Beheer en Kade Beheer zich in de bespreking van 15 februari 2023 hoofdelijk hadden verbonden voor de nakoming van de verplichtingen van Reno Systems uit de (later op te stellen) vaststellingsovereenkomst. Altea droeg de bewijslast van die stelling. In het tussenarrest van 3 december 2024 oordeelde het hof dat noch de betaling van € 10.000 door Reno Systems noch de e-mailwisseling van advocaten over het concept die bewijslast invulde. Reno's betaling zei immers niets over de gebondenheid van de holdings, en in de e-mails werd juist keer op keer expliciet afstand genomen van hoofdelijke verbondenheid. Het hof gaf Altea de gelegenheid het bewijs te leveren via getuigen.

Het oordeel

In het eindarrest van 1 september 2026 concludeerde het hof dat Altea ook via getuigenbewijs niet in haar bewijsopdracht was geslaagd.

Partijen brachten elk getuigen. Altea hoorde haar bestuurder, haar toenmalig advocaat en een betrokkene van haar zijde. Reno c.s. hoorde de twee bestuurders van de holdings en een vertegenwoordiger van onderaannemer Remmont B.V. De verklaringen waren diametraal tegengesteld over het cruciale punt: was er in de bespreking overeenstemming bereikt over garantstelling door de holdings?

De bestuurder van Altea verklaarde dat de holdings akkoord waren gegaan en dat de handen waren geschud. Zijn advocaat bevestigde dat hij het onderwerp op tafel had gelegd, dat de wederpartij er overleg over had gevoerd en dat de eigen raadsman van Reno (mr. Schutte) daarna akkoord had gegeven. De derde getuige aan Altea's zijde bevestigde dat de handdruk had plaatsgevonden, maar kon de exacte bewoordingen waarmee de holdings hadden ingestemd niet meer reproduceren.

De bestuurders van de holdings ontkenden stellig. Zij verklaarden dat garantstelling door hun vennootschappen nooit aan de orde was geweest en dat mr. Schutte ook geen akkoord had gegeven. De vertegenwoordiger van Remmont kon zich nauwelijks iets herinneren en kon evenmin bevestigen dat er afspraken over garanties waren gemaakt.
Het hof woog de verklaringen tegen elkaar af en oordeelde dat de verklaring van de advocaat van Altea te weinig specifiek was om de doorslag te geven: hij had verklaard dat mr. Schutte akkoord gaf, maar kon niet concreet maken waarop dat akkoord precies zag. De verklaring van de derde getuige was al evenmin toereikend, nu hij de doorslaggevende bewoordingen niet kon reproduceren. Tegenover de verklaringen van Altea's getuigen stonden de ontkenningen van beide bestuurders van de holdings. Daarbij nam het hof in aanmerking dat het niet onaannemelijk is dat ondernemers hun persoonlijke holdingvennootschappen niet hebben willen binden aan een verplichting waarvan de strekking en reikwijdte op dat moment onvoldoende duidelijk waren.

Het hof vernietigde de hoofdelijke veroordelingen van [appellant2] Beheer en Kade Beheer. Reno Systems zelf werd niet-ontvankelijk verklaard in haar hoger beroep. Altea werd veroordeeld in de proceskosten van de holdings in hoger beroep: € 15.188 voor salaris advocaat.

Gevolg voor de praktijk

Deze uitspraak illustreert hoe kwetsbaar een bewijspositie wordt als zekerheidsafspraken uitsluitend mondeling worden gemaakt. Zelfs met meerdere getuigen aan eigen zijde, waaronder de eigen advocaat, lukt het niet altijd om een hof te overtuigen van de inhoud van wat er in een bespreking is afgesproken. Het gaat niet om de handdruk zelf, maar om de vraag of uit de verklaringen voldoende overtuigend blijkt dat de wederpartij akkoord is gegaan met de specifieke verbintenis die jij stelt te zijn overeengekomen.

Twee aspecten verdienen bijzondere aandacht. Ten eerste: de e-mailwisseling na de bespreking werkte in dit geval juist tégen Altea. In die e-mails distantieerde Reno c.s. zich uitdrukkelijk van hoofdelijke verbondenheid van de holdings. Als in de bespreking al overeenstemming was bereikt, zou dat in de correspondentie daarna zichtbaar moeten zijn geweest. Dat was het niet. Ten tweede: de bewijslast lag bij Altea. Wie een garantstelling of hoofdelijke verbondenheid van een holding wil inroepen, zal die stelling moeten bewijzen. Het feit dat een concept-overeenkomst een hoofdelijkheidsbepaling bevatte, was onvoldoende nu die overeenkomst niet was getekend en de wederpartij haar inhoud gemotiveerd had betwist.

Wat je kunt doen

Kom je in een onderhandeling terecht waarbij je zekerheid wilt van de vennootschappen achter een contractspartij, zorg dan dat afspraken over garantstelling of hoofdelijkheid direct worden vastgelegd, ook al is de onderliggende overeenkomst nog niet definitief. Een schriftelijke bevestiging per e-mail, direct na de bespreking verstuurd en niet weersproken, heeft meer bewijswaarde dan een reconstructie via getuigen achteraf.

Sta je zelf als holding aan de andere kant en wil je voorkomen dat je onbedoeld aan afspraken wordt gebonden die namens jouw vennootschap zijn gemaakt, zorg dan dat intern duidelijk is wie wat mag toezeggen en dat toezeggingen pas bindend zijn als ze schriftelijk zijn bevestigd.

Meer informatie?

TK denkt graag met je mee over de inrichting van jouw contractuele zekerheidsstructuren, de bewijspositie in een lopend geschil of de strategie bij onderhandelingen over een vaststellingsovereenkomst. Neem contact op met Michiel of één van de andere professionals uit het team Corporate & Commercial Litigation.